ZORUNLU TEMEL EĞİTİM, MESLEKİ EĞİTİM VE AVRUPA ÖRNEKLERİ

Bir toplumun kalkınması için gerekli olan insan gücünün eğitimi, örgün ve yaygın eğitim sistemleriyle doğrudan bağlantılıdır. Okulöncesi eğitim ve ardından gelen ilköğretim örgün eğitimin en önemli iki evresidir. Daha ileri eğitim kademelerinin tabanını oluşturması ve özellikle çocuğun ortaöğretimde izleyeceği programı seçmesinde oynayabileceği rol, bireylerin kendilerini gerçekleştirmeleri açısından önemlidir.

 

 

İlköğretim bireylere, karşılaşacakları sorunları çözmede temel yeterlik kazandırır. Ayrıca bireylerin ilgi ve yeteneklerinin meydana çıkarılması ve daha sonraki öğretim kademesinde izleyecekleri program doğrultusunda yönlendirilmeleri açısından da eğitim sistemi içerisinde önemli bir yere sahiptir.

 

Temel eğitim; toplumu oluşturan bireylerin, çevrelerini tanıyabilmeleri, geniş bir dünya görüşüne sahip olabilmeleri, içinde yaşadıkları topluma sağlıklı olarak uyum sağlayabilmeleri, yurttaşlık haklarını kullanmak için gerekli bilgileri edinebilmeleri ve asgari düzeyde temel bilgi ve becerileri kazanmaları için, pek çok ülkede bir hak olarak tanınmıştır.

 

Bazı Avrupa Ülkelerinde Zorunlu Eğitimin Başlangıç ve Bitiş Yaşı

      

 

Ülkeler

Başlangıç

Bitiş

Belçika

6

15

Bulgaristan

7

16

İsviçre

6

15

Danimarka

6

16

Almanya

6

15/16

Estonya

7

16

İrlanda

6

16

Yunanistan

5

15

İspanya

6

16

Fransa

6

16

İtalya

6

16

Letonya

5

16

Litvanya

7

16

Lüksemburg

4*

15

Macaristan

5

18

Malta

5

16

Hollanda

5

18

Avusturya

6

15

Polonya

6

16

Portekiz

6

18

Romanya

6

16

Slovenya

6

15

Slovakya

6

16

Finlandiya

7

16

İsveç

7

16

İngiltere

5

16

Izlanda

6

16

Norveç

6

16

Türkiye

6

14

 

Kaynak: http://eacea.ec.europa.eu/education/eurydice/eurybase_en.php

 

Tabloda 6 yaşın altında belirtilen yaşların hepsi okul öncesi eğitime başlama yaşıdır. Milli Eğitim Bakanlığı, okulöncesi eğitime başlama yaşını, ilkokula başlama yaşıymış gibi göstermeye çalışarak kamuoyunu bilinçli olarak yanlış bilgilendirmektedir.

 

Kimi Avrupa Ülkelerinde Zorunlu Eğitimin Yapısı ve Mesleki Eğitim

 

İtalya: Zorunlu eğitim 6-16 yaş arası ve 10 yıl. 5 yıl ilköğretim, 3 yıl orta öğretim ilk kademe, 2 yıl orta öğretim ikinci kademe. Orta öğretimin son kademesinde mesleki yönlendirme söz konusu.

 

Finlandiya: Zorunlu eğitim 7 yaşında ilköğretimle başlar ve 9 yıl blok halinde sürer. 16 yaşından sonra orta eğitimin ikinci kademesi başlar ve bu aşamada meslek liseleri ve normal liselere öğrenciler yönlenirler.

 

Fransa: 6-16 yaşlar arasında zorunlu eğitim söz konusu. 6 yaşında ilk yıl okul öncesi eğitim söz konusu. (6-11 yaş). Öğrenciler orta eğitimin ilk kademesinin sonunda yani 15 yaşında ise mesleki eğitime yönlendirilebiliyorlar.

 

Yunanistan: 5 yaşında okul öncesi eğitime başlamak zorunlu. 6-12 yaş arası ilköğretim. Meslek okulları 15 yaşından itibaren kayıt kabul ediyor. Eğitim 6+3+3 şeklinde örgütleniyor.

 

İngiltere: Zorunlu eğitim 5-16 yaşları arasında. 7 yaşında ilköğretim başlıyor ve 11 yaşına kadar sürüyor. 11-14 orta öğretim ilk kademe yaşlarını oluşturuyor. Mesleki eğitime yönlendirme ise 16 yaşından (Orta öğretim ikinci kademe) sonra yapılıyor.

 

Bulgaristan: 2 yıl okul öncesi eğitim zorunlu. 7-16 yaşlar arasında zorunlu eğitim söz konusu. Mesleki yönlendirme 14 yaşından itibaren yapılıyor.

 

Estonya: Zorunlu eğitim 7 yaşında başlıyor ve orta öğretimin ikinci kademesine kadar kesintisiz sürüyor. Bu da 15 yaşına denk geliyor. Bundan sonra isterse mesleki eğitime yöneliyor.

 

İspanya: Okul öncesi eğitim zorunlu değil. 7 Yaşında başlayan zorunlu eğitim 17 yaşına dek sürüyor. (7-12)-(12-16) yaş şeklinde. İlköğretim ve orta öğretim ikinci kademeyi kapsar.   Orta öğretimin ilk kademesinde mesleki okula gitme şeklinde değil ama “mesleki yeterlilik programlarına” katılma şeklinde bir mesleki eğitim söz konusu.

 

Polonya: 6-16 yaş arası zorunlu eğitim. 1 yıl okul öncesi eğitim ardından 6+3 şeklinde. İlköğretimin ilk kademesi 6 yıldan oluşuyor. Mesleki okullara kayıt 16 yaşından sonra söz konusu.

 

Danimarka: 6-16 yaş arası kesintisiz zorunlu eğitim söz konusu. 16 yaşında zorunlu eğitimin ardından meslek okuluna gidilebiliyor.

Orta öğretimin ilk kademesinde birçok ülkede mesleki eğitim söz konusu değildir. Örneğin: Danimarka, Estonya, İrlanda, Yunanistan, Fransa, Kıbrıs, İtalya, Finlandiya, Slovenya İsveç, İzlanda ve Norveç.

 

 

 

AVRUPA’DA OKUL ÖNCESİ EĞİTİM YAŞLARI

 

Okul öncesi eğitim, çocukların eğitim sürecinde başarılı olması için çok önemlidir. Özellikle yoksul ve daha az eğitimli ailelerin çocukları için yararlı olduğu bilimsel olarak kanıtlanmıştır. Bu çocuklar okul öncesi eğitim aldıklarında daha iyi koşullara sahip ailelerin çocuklarının bilişsel becerilerine yetişebilmektedir. Okulöncesi eğitimin zorunlu olduğu ülkelerde farklı ekonomik-sosyal ailelerin çocukları ilköğretime daha eşit koşullarda başlayabiliyorlar.

 

Avrupa’da Polonya, Lüksemburg, Macaristan, Letonya, Yunanistan, Kıbrıs Rum Kesimi ve Bulgaristan’da okul öncesi eğitim zorunlu. İsviçre’de kantonların yarısından çoğunda okul öncesi eğitim iki sene için zorunlu. Ayrıca Avrupa’da birçok ülkede okul öncesi eğitimde okullulaşma yüzde 90’ın üzerinde.

 

Orta ve Güney Amerika’da Arjantin, Kolombiya, Kosta Rika, Dominik Cumhuriyeti, El Salvador, Meksika, Panama, Peru, Uruguay ve Venezuela’da okul öncesi eğitim zorunlu. Pek çok ülke zorunlu okul öncesi eğitime geçiyorken, Türkiye’nin okul öncesi eğitimi zorunlu yapmaması dikkat çekici.

 

Almanya: Okul öncesi eğitim 3-6 yaş arasını kapsıyor. Ancak hükümetin sorumluluğunda değil. Hükümetin sorumluluğu sadece bu kurumların denetlenmesi üzerinedir.

 

Fransa: Okul öncesi eğitimin 20 yıllık bir geçmişi var. 3 yaşından 6 yaşına kadar okul öncesi eğitim, Eğitim Bakanlığı’nın sorumluluğu altında. Seçme şansı tanınmakla birlikte neredeyse tüm çocuklar bu eğitime katılıyor.

 

Danimarka: 3-6 yaş arasını kapsıyor. Zorunlu eğitime dahil değil. Velinin istemesi halinde yerel yönetimler veliye alternatifler bulmak durumunda.

 

Finlandiya: Zorunlu eğitim 7 yaşında başlar ve 9 yıl sürer. Okul öncesi eğitim bundan 1 yıl önce başlar. Çoğu çocuk bu eğitime gönüllü olarak katılır. Bu 1 yıllık eğitim, Eğitim Bakanlığı’nın sorumluluğundadır. Bundan önce “anaokulu” olarak tabir edebileceğimiz eğitim süreci yerel yönetimlerin sorumluluğundadır.

 

İtalya:   3-6 yaş arası okul öncesi eğitim çağıdır ve eğitim bakanlığının sorumluluğundadır. Ancak bunun yanında bu hizmeti sunan özel okullar da vardır. Zorunlu değildir.

 

İsveç: 3-5 yaş arası yaygın ve bakanlığın sorumlu olduğu ücretsiz bir okul öncesi eğitiminden faydalanılabiliyor. 6-7 yaş arası okula hazırlık sınıfı söz konusu

 

Norveç: 6 yaşına dek tercihe bağlı olarak aileler çocuk bakımı ve anaokulu hizmetinden yararlanabiliyor.

 

Polonya: 5-7 yaş arası zorunlu okul öncesi eğitimi. 3-5 yaş arasında gönüllü olarak katılınabiliyor. Doğrudan eğitim bakanlığının sorumluluğunda. İlköğretim 7 yaşında başlıyor.

 

Estonya: 7 yaşından önce devletin sorumluluğunda olmayan bir erken çocukluk eğitimi söz konusu.

 

İsviçre: İlköğretim kantonların çoğunda 6 yaşında başlıyor. Bundan önceki 1  (ya da kimi yerlerde 2) yıllık dönem zorunlu okul öncesi eğitim çağı olarak tanımlanıyor.

 

 

Çanakkale’de haklılığımızın göstergesi çocuk işçilik örneği:

Bu süreçte AKP’li İl Genel Meclis üyesi Ayhan Arslan, sosyal paylaşım sitesi ‘Facebook’ta paylaştığı fotoğraf hem görenleri şaşkına çevirdi hem de haklılığımızı kanıtlar niteliktedir.

İl Genel Meclisi onayı ile GESTAŞ destekli olarak köylere gönderilen parke taşlar, köy yollarına döşenmeye devam ediyor. Lapseki’nin Şahinli Köyü’nde de bu doğrultuda yapılan parke taş döşeme çalışmalarında okula gitmesi gereken çocuk işçilerin çalıştırıldığı doğru mudur? Bu konuya kısa sürede bir açıklık getirilmesi zorunludur. Bu durum 4+4+4 uygulamasının bir örneği midir?




* Lüksemburg’da 4 yaşında okula başlayan çocuklar iki yıl okulöncesi eğitim aldıktan sonra 6 yaşında ilkokula başlıyor.